Un proxecto europeo valida en Paderne solucións naturais para mellorar a sustentabilidade do viñedo
Un proxecto europeo de investigación probou durante tres anos en Paderne diferentes solucións naturais para avanzar cara a unha viticultura máis sostible e resistente ao cambio climático. Os primeiros resultados de ECOSPHEREWINES mostran melloras no vigor das vides e na saúde do solo grazas a prácticas como o uso de acolchados de toxo, cubertas vexetais e biochar.
Os resultados da zona experimental galega presentáronse este xoves no Centro Interdisciplinar de Química e Bioloxía (CICA) da Universidade da Coruña (UDC). Durante a xornada tamén se deu a coñecer unha estratexia de infraestrutura verde no viñedo con 25 actuacións previstas para o período 2027-2030.
Melloras no solo e recuperación da paisaxe
A parcela experimental de Paderne, situada no territorio da IXP Betanzos e da Reserva de Biosfera Mariñas Coruñesas e Terras do Mandeo, abrangue preto de dez hectáreas de terreo abancalado fronte ao canón do río Mandeo. Desde 2024, o proxecto ensaiou medidas para mellorar a fertilidade do solo, favorecer a biodiversidade e aumentar a retención de auga.
Os primeiros resultados indican que os acolchados de toxo e as cubertas vexetais de mostaza melloran o vigor das vides e o seu contido en clorofila. Ademais, aos 15 días da aplicación de dous tipos de biochar de orixe forestal, observouse unha mellora na actividade de encimas relacionadas co ciclo do carbono e no contido de nutrientes do solo.
As actuacións tamén incluíron a recuperación de camiños e muros de pedra seca, a restauración dunha fonte e de zonas húmidas, a rexeneración do bosque de ribeira e a plantación de froiteiras e bandas florais para atraer polinizadores. Tamén se acondicionaron taludes con árbores autóctonas e se aplicaron fertilizantes lactofermentados para mellorar a microbioloxía do solo.
Segundo Alfonso Ribas, director da Área de Innovación e Investigación da Fundación Juana de Vega, o obxectivo é demostrar que a conservación da natureza pode ser compatible coa produción de viños de calidade, reducindo a vulnerabilidade dos viñedos fronte ao cambio climático.
Unha estratexia para o período 2027-2030
O proxecto busca agora trasladar os resultados a outros territorios vitivinícolas. A Fundación Juana de Vega xa presentou as solucións experimentadas ante representantes da DOP Montilla-Moriles, a DOP Penedès e a DO Valdeorras, que amosaron interese na súa posible aplicación.
A estratexia de infraestrutura verde presentada este xoves recolle 25 actuacións dirixidas a viticultores, denominacións de orixe e administracións públicas. Ademais, a Fundación Juana de Vega presentou un novo proxecto de innovación ao programa Interreg Sudoe para dar continuidade aos resultados obtidos.
ECOSPHEREWINES conta coa participación de 12 entidades de España, Francia e Portugal, baixo a coordinación da Fundación Juana de Vega. O proxecto desenvolverase ata decembro de 2026 e dispón dun orzamento de 1.622.891 euros, cofinanciado nun 75 % polo programa Interreg Sudoe a través de fondos FEDER.