A Vía Ártabra seguirá sen completar a conexión coa AP-9 tras cinco anos de paralización
A Vía Ártabra continúa pendente de completar un dos seus tramos fundamentais: a conexión coa autoestrada AP-9 á altura de Cambre. A infraestrutura, concibida para mellorar a mobilidade na área metropolitana da Coruña e conectar diferentes municipios da contorna, acumula anos de atraso e volve situarse no centro do debate tras coñecerse que a Xunta prevé destinar 500.000 euros a este proxecto nos orzamentos de 2027.
A cantidade prevista nas contas autonómicas non implica, por si mesma, que as obras vaian retomarse o próximo ano. A conexión entre Iñás, en Oleiros, e a AP-9 continúa sen unha data confirmada para a reanudación dos traballos, polo que segue sen resolverse unha actuación considerada estratéxica para mellorar os desprazamentos entre os municipios da comarca.
Na actualidade, está en servizo o tramo da vía que conecta a contorna de Lorbé coa estrada N-6. Porén, a prolongación cara á autoestrada permanece pendente, o que impide completar a infraestrutura e desenvolver plenamente a súa función como alternativa para os desprazamentos metropolitanos.
Dúas sentenzas xudiciais bloquearon o proxecto
A paralización da Vía Ártabra está vinculada, en boa medida, aos problemas administrativos e xudiciais que afectaron o trazado previsto para conectar coa AP-9. En marzo de 2022, o Tribunal Superior de Xustiza de Galicia (TSXG) ditou dúas resolucións que anularon o proxecto de trazado e o proxecto construtivo do tramo entre a AC-221 e a autoestrada.
As resolucións chegaron tras os recursos presentados polo Concello de Cambre, que cuestionaba a tramitación administrativa da actuación e a solución prevista para o enlace en A Gándara, unha zona na que se atopa un humidal. O tribunal apreciou irregularidades no procedemento que determinaron a anulación dos proxectos.
O conflito obrigou a revisar a actuación e a buscar unha solución que permita completar a conexión coa autoestrada. A protección do humidal da Gándara e as discrepancias sobre o trazado previsto foron algúns dos elementos centrais da controversia.
A situación mantense varios anos despois da suspensión inicial dos traballos, en xullo de 2021. Aínda que a Xunta chegou a apuntar que a obra podería retomarse en 2027, a partida prevista para ese exercicio non garante que as máquinas volvan ao trazado nese prazo.
Unha infraestrutura para a mobilidade metropolitana
A Vía Ártabra está concibida como unha infraestrutura de comunicación para mellorar os desprazamentos entre distintos puntos da área metropolitana coruñesa. A súa conexión coa AP-9 permitiría completar un itinerario viario que daría servizo a municipios como Oleiros, Sada, Bergondo, Cambre, Culleredo, Carral e Arteixo, ademais da propia Coruña.
A falta de finalización do proxecto mantén sen resolver unha das conexións previstas para mellorar a circulación na contorna. O debate sobre a infraestrutura abrangue tanto a necesidade de reducir a presión do tráfico sobre os accesos á cidade como a procura dunha solución que respecte as condicións ambientais e cumpra os requisitos legais.
Aínda que a Xunta incluíu unha partida de 500.000 euros nos orzamentos de 2027, queda por coñecer que actuacións concretas permitirá financiar esa cantidade e cal será o calendario efectivo para completar o tramo pendente.
Oleiros critica a falta de investimento
O Concello de Oleiros considera insuficiente a partida prevista para 2027 e acusa a Xunta de manter paralizada unha infraestrutura que considera fundamental para a mobilidade da comarca. Nun comunicado difundido o 20 de outubro, o goberno local cualifica de «insultante» a dotación económica e sostén que non abonda para reactivar o proxecto.
O executivo municipal tamén denuncia que os orzamentos autonómicos para o próximo ano non inclúen partidas específicas para outras actuacións que reclama no municipio, como novas beirarrúas nas estradas autonómicas, unha rotonda en Montrove, melloras nos colexios Parga Pondal e Luis Seoane, a ampliación do porto de Lorbé e intervencións relacionadas co saneamento e a rede de abastecemento de auga.
O Concello vincula estas carencias á falta de atención da Xunta ás necesidades da comarca e critica o que considera un uso partidista das institucións. Estas valoracións forman parte da posición política expresada polo goberno local, que reclama avances na Vía Ártabra e compromisos concretos para o resto das actuacións pendentes.