Os contos de A Erbeda levan o nome literario de Palavea da Coruña á Fonsagrada
Palavea volveu reivindicar este luns a súa pegada literaria a través dos Premios de relato breve A Erbeda, un certame que une memoria de barrio, creación en galego e a figura de Emilia Pardo Bazán. A entrega dos galardóns da quinta e sexta edición celebrouse na Fundación Luis Seoane, nun acto que confirmou a consolidación dunha iniciativa nacida desde o movemento veciñal.
O nome do concurso non é casual. A Erbeda foi o topónimo literario co que Pardo Bazán rebautizou Palavea, do mesmo xeito que converteu A Coruña en Marineda. A Asociación Veciñal Os Nosos Lares recuperou esa referencia en 2021, coincidindo co centenario do pasamento da escritora, para poñer en marcha un premio que busca fomentar a escrita breve, a lectura e o uso do galego.
O certame medrou desde o barrio cara a outros puntos de Galicia. Nesta edición, os relatos premiados chegaron da Coruña, Culleredo, Ordes, Palas de Rei e A Fonsagrada, demostrando que unha proposta nacida en Palavea pode atraer voces moi diferentes e abrir unha ponte entre xeracións, territorios e sensibilidades.
Na categoría adulta, o xurado recoñeceu dous relatos moi distintos entre si: 'Ollos verdes de azor', do coruñés Xosé Nieto Castro, e 'A falta', de Marta Santomé Malvido, veciña de Culleredo. Tamén recibiu unha mención honorífica 'O lecer do lume', de David Otero. As obras premiadas móvense entre a fantasía, a perda, a experimentación literaria e o gusto por xogar cos xéneros.
A creación máis nova tamén tivo un peso destacado. Os premios para menores foron para textos que miran cara ao rural, á memoria e ás emocións que ás veces quedan sen dicir. 'O rural sen nenos', de Sofía Fernández Fernández, alumna da Fonsagrada; 'O eco da carballeira', de Yaiza García Arango, veciña de Palas de Rei; e 'Dez días', de Sabela García Santos, de Ordes, completaron o palmarés xuvenil.
A Real Academia Galega acompaña o certame desde a súa primeira edición e destacou a importancia de manter vivo un xénero no que Emilia Pardo Bazán foi unha autora especialmente prolífica. A escritora publicou preto de 700 contos e empregou o relato breve para abordar non só historias íntimas ou costumistas, senón tamén conflitos sociais do seu tempo.
A Erbeda é, por iso, algo máis ca un concurso literario. É unha maneira de lembrar que Palavea tamén forma parte do mapa cultural de Pardo Bazán, de defender a lingua galega desde o barrio e de animar novas voces a escribir. A iniciativa conta coa colaboración da Real Academia Galega, do Concello da Coruña e das librarías Xiada, Moito Conto e Formatos.
A Asociación Veciñal Os Nosos Lares, que neste 2026 cumpre medio século de vida, liga ademais este proxecto á súa vella reivindicación dunha biblioteca municipal para Palavea, unha demanda que considera cada vez máis próxima e que encaixa coa aposta cultural que o barrio leva anos impulsando.